• Chrystus Nazareński Wykupiony
  • Autor nieznany
  • 1854 rok
  • Malarstwo ludowe
  • olej na papierze
  • 34
  • 45,0 cm x 32,0 cm

Chrystus Nazareński Wykupiony

Autor nieznany, 1854 rok, warsztat małopolski

Obraz przedstawia Chrystusa Nazareńskiego Wykupionego i jest wzorowany na miedziorycie dewocyjnym Marcosa Orozco z 1685 roku. Stąd niecodzienne umieszczenie postaci Chrystusa na podwyższeniu w świetle budowli z łukami i otoczenie Go przez anioły. Obraz jest podpisany na dole:
„IEZUS NAZAEŃSKI: R:P: 1854”

W 1193 roku powstał Zakon Trójcy Najświętszej zwany Trynitarzami. Głównym zadaniem zakonu założonego w dobie wypraw krzyżowych było uwalnianie i wykupywanie wiernych z rąk muzułmanów. Kilkaset lat później do mauretańskiej niewoli trafili chrześcijanie oraz liczne wizerunki święte, wśród nich drewniana figura Chrystusa. Figura Chrystusa była okaleczana, wleczona ulicami i profanowana przez Maurów. Trynitarze zaproponowali w 1682 roku wykup chrześcijan, oraz zniszczonej figury. Według legendy z XVIII wieku, figura miała być wykupiona za ilość złota, odpowiadającą wadze rzeźby. W cudowny sposób po złożeniu posągu na szali wystarczyła do przeważenia tylko jedna moneta. Odtąd figura Chrystusa ozdobiona szkaplerzem zwana Chrystusem Nazareńskim Wykupionym jest symbolem trynitarzy i do dziś znajduje się w Madrycie (Chrystus z Medinaceli). W 1685 r. na podstawie prośby króla Jana III Sobieskiego – papież Innocenty XI zezwolił na powstanie Zakonu Trynitarzy na ziemiach Rzeczypospolitej. Zakon w późniejszych latach zostaje rozlokowany na wschodnich rubieżach Rzeczypospolitej, a w 1727 roku oficjalnie zatwierdzono Polską Prowincję św. Joachima. Stąd pochodzi duża popularność tego typu obrazów na ziemiach polskich.