Blog

This sub content title section you can add you real content.

Teologia i symbolika obrazu św. Tomasza z Akwinu

Zachęcam do pogłębionej analizy obrazu „Święty Tomasz z Akwinu uwięziony przez rodzinę”, który można od maja 2026 roku oglądać na żywo w Muzeum Kresów Rzeczypospolitej Obojga Narodów w Sejnach. Obraz i słowo Obraz plastyczny i opis słowny danego wydarzenia wzajemnie się uzupełniają. Ta uniwersalna prawidłowość zachowuje swoją ważność niezależnie od epoki. Słowo pozwala nam głębiej […]

Noc Muzeów w Sejnach i odsłonięcie obrazu „Święty Tomasz z Akwinu uwięziony przez rodzinę”

W tym roku kontynuowaliśmy tradycję poprzednich Nocy Muzeów w Sejnach. Tym razem w sobotnią majową noc odsłoniliśmy obraz pod tytułem: „Święty Tomasz z Akwinu uwięziony przez rodzinę”. Obraz został namalowany w XVII wieku we Włoszech. Uroczystość była doskonałą okazją aby przybliżyć gościom zgromadzonym w Muzeum Kresów Rzeczypospolitej Obojga Narodów w Sejnach postać świętego Tomasz z […]

Żywot św. Tomasza z Akwinu według Piotra Calo

Zapraszam do lektury jednego z trzech najstarszych żywotów św. Tomasza z Akwinu autorstwa dominikanina Pietro Calo. Jest to pierwsze tłumaczenie tego dzieła na język polski. Co skłoniło mnie do przetłumaczenia i zaprezentowania współczesnemu czytelnikowi tego XIV-wiecznego manuskryptu? Studiowanie biografii św. Tomasza z Akwinu rozpocząłem od lektury polskiego wydania książki Jean-Pierre’a Torrella pt. „Tomasz z Akwinu […]

Poemat o św. Jacku Odrowążu autorstwa Józefa Epifaniusza Minasowicza

Szukając śladów kultu św. Jacka w I Rzeczypospolitej natrafiłem na poemat poświęcony św. Jackowi Odrowążowi. Został on napisany przez Józefa Epifaniusza Minasowicza, postać niezwykle barwną i wszechstronną, a wydany w 1786 roku, w setną rocznicę oficjalnego objęcia Polski i Litwy patronatem św. Jacka Odrowąża. Poniższy artykuł jest poświęcony temu dziełu. Poemat o św. Jacku Odrowążu […]

Elogia o bł. Władysławie autorstwa Jakuba Pawła Radlińskiego

Ostatnim utworem jaki omówię jest elogia poświęcona bł. Władysławowi z Gielniowa, która wraz z innymi tego rodzaju utworami zawarta jest w książce, Jakuba Pawła Radlińskiego „Laureae triumphales sanctorum martyrum, confessorum […] patronorum et patronarum Regni Poloniae” z 1757 roku. [1] Elogia o bł. Władysławie autorstwa Jakuba Pawła Radlińskiego Na wstępie warto wyjaśnić czym były książki […]

Pieśń o błogosławionym Władysławie z Gielniowa autorstwa Józefa Epifani Minasowicza

Trzecia część cyklu poświęconego poezji ku czci błogosławionego Władysława z Gielniowa omawia pochodzącą z połowy XVIII wieku, późnobarokową pieśń autorstwa Józefa Minasowicza. Pieśń o błogosławionym Władysławie z Gielniowa autorstwa Józefa Epifani Minasowicza Autorem kolejnego utworu poetyckiego poświęconego bł. Władysławowi z Gielniowa jest Józef Epifani Minasowicz (Minasiewicz). Jest to postać bardzo barwna i wszechstronna. Był on […]

Poemat o błogosławionym Władysławie z Gielniowa autorstwa ojca Wincentego Morawskiego

Kontynuując prezentację błogosławionego Władysława z Gielniowa sięgniemy tym razem po łaciński poemat autorstwa ojca Wincentego Morawskiego. Poemat o błogosławionym Władysławie z Gielniowa autorstwa ojca Wincentego Morawskiego Prezentowany poemat podzielony na osiem części został opublikowany w książce ojca Wincentego Morawskiego „Lucerna perfectionis christianae, sive vita B. Ladislai Gielnovii …”, wydanej w Warszawie w 1633 roku. [1] […]

Epitafium ku czci bł. Władysława z Gielniowa autorstwa ojca Fabiana Orzeszkowskiego

W cyklu czterech artykułów chciałbym przybliżyć współczesnym postać błogosławionego Władysława z Gielniowa. Prezentację sylwetki błogosławionego patrona Warszawy chciałbym oprzeć o dawną polską poezję. Omówię cztery różne utwory napisane w Rzeczypospolitej w różnych epokach, dla których wspólnym mianownikiem jest postać bł. Władysława. W niniejszym artykule będzie to renesansowe epitafium ku czci błogosławionego Władysława. Krótka prezentacja bł. […]

Setna rocznica kanonizacji św. Jacka Odrowąża

W artykule poruszę temat obchodów setnej rocznicy kanonizacji św. Jacka w świetle publikacji ojca Ambrożego Kozielskiego pt.: „Terrae caelorumque splendori septemtrionis apostolo taumaturgo orbis tutelari Poloniae religionis dominicanae propagatori divinissimo Hyacintho ad anniversaria canonizationis suae” z 1694 roku. Obchody te miały miejsce w Krakowie w konwencie dominikańskim. Skan omawianej książki jest dostępny w postaci cyfrowej. […]

Epigramat o św. Jacku Odrowążu

W poniższym artykule przybliżę mało znany EPIGRAM autorstwa Piotra Sienkiewicza wydany 17 sierpnia 1687 roku. Jest on dedykowany księdzu Jackowi Bryszkiewiczowi – prepozytowi klasztoru w krakowskim Zwierzyńcu, a sam epigram poświęcony jest imiennikowi księdza Bryszkiewicza – św. Jackowi Odrowążowi. Historia w postaciach zapisana W 1257 roku historia w sposób szczególny związała św. Jacka Odrowąża i […]

Polskie kazania. Dodatek III. Kazania z lat 1730 – 1772

Dodatek III zawiera Kazania wydane w latach 1730 – 1772. Rzeczywista data ich wygłoszenia może być wcześniejsza. Dodatek III jest integralnie związany z artykułem „Polskie kazania o czterech wielkich świętych dominikańskich: Dominiku Guzmanie, Jacku Odrowążu, Tomaszu z Akwinu i Wincentym Ferreriuszu”. Link.   Rostkowski Makary (? – 1749), dominikanin Tytuł: „Zbior na wybor Panegiryczno kaznodzieyskich […]

Polskie kazania. Dodatek II. Kazania z lat 1700 – 1729

Dodatek II zawiera Kazania wydane w latach 1700 – 1729. Rzeczywista data ich wygłoszenia może być wcześniejsza. Dodatek II jest integralnie związany z artykułem „Polskie kazania o czterech wielkich świętych dominikańskich: Dominiku Guzmanie, Jacku Odrowążu, Tomaszu z Akwinu i Wincentym Ferreriuszu”. Link.   Mazowiecki Michał (1618 – 1684), jezuita Tytuł: „Echo zawołanych czasu swego kaznodzieiow […]

Polskie kazania. Dodatek I. Kazania z lat 1600 – 1699

Dodatek I zawiera Kazania wydane w latach 1600 – 1699. Rzeczywista data ich wygłoszenia może być wcześniejsza. Dodatek I jest integralnie związany z artykułem „Polskie kazania o czterech wielkich świętych dominikańskich: Dominiku Guzmanie, Jacku Odrowążu, Tomaszu z Akwinu i Wincentym Ferreriuszu”. Link.   Birkowski Fabian (1566 – 1636), dominikanin Tytuł: „Kazania na święta doroczne” Wydanie: […]

Polskie kazania o czterech wielkich świętych dominikańskich: Dominiku Guzmanie, Jacku Odrowążu, Tomaszu z Akwinu i Wincentym Ferreriuszu

Kazanie to jedna z najpopularniejszych form literackich w I Rzeczypospolitej. Tą specyficzną formę przekazu łączącą treści religijne z przekazem o charakterze moralnym, historycznym i społecznym uprawiało bardzo wielu duchownych i świeckich. Tysiące kazań jakie nam zostawili nasi przodkowie zebrane w imponujące zbiory lub publikowane jako pojedyncze mowy dostarczają nam unikalny obraz życia, zwyczajów, wierzeń, moralności […]

Ilustrowany żywot św. Tomasza z Akwinu

W 1610 roku Otto van Veen wydał w Antwerpii ilustrowany „Żywot św. Tomasza z Akwinu” („Vita D. Thomae Aquinatis”). Składało się na niego 30 rycin, które obejmowały historię od narodzin aż do śmierci św. Tomasza z Akwinu. [1] [2] Każda z rycin posiadała w dolnej części kilkuwierszowy opis po łacinie, przybliżający czytelnikowi treść grafiki. Pozycja […]

Pieśń o św. Jacku i historia przeniesienia Jego obrazu z Krakowa do Odrowąża

Jak postać św. Jacka Odrowąża na przestrzeni wieków postrzegali Polacy? Próbując odpowiedzieć na tak zadane pytanie stwierdziłem, że najlepszym sposobem na znalezienie odpowiedzi jest analiza tekstów i dzieł sztuki poświęconych naszemu wielkiemu dominikaninowi. W przypadku źródeł pisanych celowo nie będę sięgał po źródła historyczne pozostawiając ich analizę zawodowym historykom. Skupię się na tekstach o charakterze […]

Prezentacja i odsłonięcie obrazu „Wizja św. Jacka Odrowąża”

Kim był święty Jacek Odrowąż i jakie jest jego dziedzictwo? O tym wszystkim mogliśmy się dowiedzieć 17 maja 2025 roku podczas Nocy Muzeów w Sejnach. Kanwą dla dwóch prelekcji poświęconych naszemu pierwszemu polskiemu dominikaninowi był XVII wieczny włoski obraz zatytułowany „Wizja św. Jacka Odrowąża”. Prelekcję poprowadził Marcin Błaszczyk z Fundacji Creare Aude. W pierwszej z […]

Polskie Litanie do św. Wincentego Ferreriusza.

Artykuł poświęcony jest litaniom do św. Wincentego Ferreriusza, powstałym w Rzeczypospolitej w XVIII wieku. Jest to kontynuacja poszukiwań źródeł popularności kultu św. Wincentego w I Rzeczypospolitej. Litania Czym jest litania? Dla osób regularnie chodzących do kościoła odpowiedź wydaje się dosyć prosta. Być może definicja nie będzie precyzyjna, ale każda z tych osób bez problemu wyrecytuje […]

PIEŚNI o św. Wincentym Ferreriuszu, Wyznawcy‎ ‎Zakonu‎ ‎Kaznodziejskiego‎.

Święty Wincenty Ferreriusz jest bohaterem kilku pięknych Pieśni powstałych w Rzeczypospolitej w XVIII wieku. Poniższy artykuł jest próbą przybliżenia tej mało znanej formy literackiej i muzycznej. Temat polskiej pieśni kościelnej jest bardzo rozległy, z drugiej strony dostępne są liczne artykuły, książki i opracowania dotyczące tego tematu. Nie będę ich cytował lub powielał. Zainteresowanych odsyłam do […]

Bibliografia św. Wincentego Ferreriusza – opis wydarzeń związanych z wskrzeszeniem umarłego dziecka.

Bibliografia św. Wincentego Ferreriusza – opis wydarzeń związanych z wskrzeszeniem umarłego dziecka. Temat ten został już dogłębnie omówiony w dwóch artykułach: Bibliografia „Cudu w Morelli” w Europie Zachodniej i Rzeczypospolitej. Najwcześniejsze biografie św. Wincentego Ferreriusza. Jak wspomniałem w powyższych artykułach, proces kanonizacyjny św. Wincentego Ferreriusza toczył się w czterech różnych krajach, w których niezależne komisje […]